Buz dağı nasıl oluşur?

Buz dağı nasıl oluşur?
Buz dağı nedir ve nasıl oluşur? Suyun üzerinde hareket eder mi? Haydi buz dağına yakından bakalım… Buz dağı, Kuzey ve Güney Kutup denizlerinde buzullardan koparak akıntılarla yer değiştiren büyük buz parçalarıdır. Bütün yıl boyunca dünyadaki okyanusların %25′ini sürekli değişen buz tabakaları kaplar. Buz dağının uzunluğu birkaç kilometreyi ve kalınlığı 300 metreyi bulabilir. Deniz üstünde sallanmadan, sabit şekilde dururlar.

Kuzey ile güney yarımkürede buzla kaplı alanların büyüklüğü değişiktir. Yazları daha ılık olmasına karşın güney kutbunda 2-3 milyon km2, kuzey kutbunda 6-12 milyon km2 alan buzla kaplıdır. Kuzey kutbunda Aralık ve Ocak, güney kutbunda Temmuz ve Ağustos ayında en yüksek oluşum düzeyine ulaşırlar.

Kuzey kutbundaki Grönland Adası‘nın 2 milyon km²’ye yaklaşan yüzeyi tamamen buz tabakası ile kaplıdır. Her sene buradan da 10-15 bin kadar buz dağı kopar. Buz dağları zamanla meydana gelen çatlak veya dalgaların aşındırması ile yerlerinden büyük bir gürültü ile ayrılırlar. Buz dağının deniz üstünde görünen kısmının sekiz veya on katı suyun içindedir. Başıboş büyük denizlerde dolaşan bu buz dağlarının ağırlığı milyonlarca tonu bulur.

Buz dağı nasıl oluşur?
Denizlerde iki çeşit buza rastlanır. Sürekli soğuk olan bölgelerde karın üst üste yığılmasıyla, kardan bir dağ, sonra da buz katmanı oluşur. Bu katman gel git olayı, okyanus akıntıları, dalgalar ve hava değişimiyle kıyıya kayar ve denizde parçalanır.


İkinci oluşum ise, donmuş deniz suyundan oluşur. Tuzlu suyun donma noktası tatlı sudan daha düşüktür. Deniz soğudukça suyun derinlerinde donma başlar. Donma noktasında tüm su kütlesi donar.

Buz dağlarının suları tatlıdır ve rengi genellikle beyazdır. Ancak mavi ve yeşil de olabilir. Güneşli havalarda eriyen kısımlar yüzeyde gölcükler meydana getirir. Suları tatlı olduğu için, su sıkıntısı çeken devletler için kullanılması düşünülmektedir.

Yazar:

Önceki Yayın
Sonraki Yayın