Vikingler kimlerdir?

Vikingler kimlerdir? 
Norslar olarak da bilinen Vikingler, hangi ülke vatandaşlarının eski ismiydi? Vikingler hakkında bilgiler… Vikingler veya Norslar, İskandinavyalı korsan ve tüccar kavimdir. Yılın büyük kısmını denizlerde geçirmiş olan savaşçı bir halktır. 8 – 11. yüzyıllar arasında kuzeybatı Avrupa’da birçok yeri fethetmişlerdir.

Bugün İskandinav ülkelerinde yaşayan Danimarkalı, Norveçli ve İsveçliler’in meydana getirdiği topluluk, eski çağlarda “Vikingler” olarak isimlendiriliyordu. Şu anki İzlanda, Faroe Adaları, İskoç halkı ve Rus halklarının bir kısmı da Viking kökenlidir. Orta ve Güney Avrupa’ya da yayılmış olan bu insanlara Kuzey Adamları anlamına gelen Normanlar da denirdi. MS. 8. yy.’da barbar bir topluluk durumunda olan Vikingler’in toprakları sert iklim nedeniyle tarım ve hayvancılığa elverişli değildi. Bu nedenle tek geçim kaynakları, ülkelerini çevreleyen denizdi.

Zamanla iyi birer denizci olan Vikingler topraklarını bırakarak dört bir yana dağıldılar. Batı Avrupa kıyılarına yaptıkları baskınlarla şehir ve kasabaları yağma etmiş, kendilerine gerekli her şeyi gemilerine yükleyip ülkelerine götürmüşlerdir. Fransa ve İngiltere topraklarına da çıkan Vikingler bu ülkelerde büyük zararlar meydana getirmiş, Paris’i dört kere kuşatmışlardır.

Viking adı muhtemelen Eski Norsça “vik” (dere) sözcüğünden ya da Eski İngilizce “wic” (kamp) sözcüğünden türemiştir. Nors ise Eski Norsça “noord” (kuzey) sözcüğünden türemiştir. Erken dönem İskandinav dillerinde “vikingr” sözcüğü korsan anlamına gelirdi. Viking kelimesi bir halktan ziyade bir kültürü temsilen kullanılır.

Adları “deniz savaşçıları” anlamına gelen Vikingler, aslında iki ulusa, yani Varyaglar ile Normanlar’a mensup insanlardır. İsveçli olan Varyaglar doğuya doğru yayılmış, 11. yüzyılda Karadeniz’e, hatta İran’a kadar uzanmışlardı. Bunların çoğu Rusya’da Novgorod ve Ukrayna’da ise Kiev’e yerleştiler, barışçı ticaret erbabı olarak ipek karşılığında kürk ve köle alışverişi yaptılar. Bunlarından Prens Ryurik Hanedanı Rusya’da 16. yüzyıla kadar hüküm sürdü.

Normanlar, Danimarka ve Norveç Vikingleri’nin Fransa’nın Normandiya bölgesine yerleşmiş ve Fransızca dilini benimsemiş olan kısmıdır. Danimarkalı ve Norveçli olan Normanlar batıya doğru denizleri fethe giriştiler. Usta gemici ve savaşçı olan bu insanlar İzlanda’yı, Grönland’ı ve Kanada kıyılarını ele geçirerek sömürgeleştirdiler. Pruvası ejderha başı biçiminde olan, yelkenle ve kürekle yol alan, dibi hemen hemen düz, uzun teknelerin üstünde Büyük Britanya’ya çıktılar; zengin manastırları yağmalayarak, ağır fidyeler alarak her yere korku ve dehşet saldılar.

Vikingler nereleri fethettiler?
Sen Irmağı boyunca denizden yukarı çıkan Normanlar, biri 845′te, diğeri 885′te iki kere Paris’e saldırdılar. Luvar vadisi, Bordeaux, Toulouse, Lizbon, Sevilla, hatta İtalya bile onların saldırısına uğradı. 9. yüzyılda Fransa kralı Büyük Charles Fransa’yı Viking saldırısından korumanın tek çaresini, onların bugünkü Normandiya ismi verilen topraklara yerleşmesine göz yummakta bulmuştu. Böylece verimli topraklara sahip olan Vikingler yavaş yavaş durulmuşlar ve burada zamanla Fransızlaşmışlardı. Bugün Fransa’nın en iyi denizcileri Vikingler’in soyundan gelen Normanlar’dır. Vikingler bu topraklarda kısa sürede çoğaldılar ve üzerinde yaşadıkları topraklar kendilerine dar gelmeye başladı. Bu yüzden gözlerini başka ülkelerin verimli topraklarına çevirdiler. Bu topraklar ise İtalya topraklarıydı. Normanlar yani Vikingler zamanla bütün Güney İtalya’yı ve çevresindeki adaları tek bir krallığın egemenliği altına aldılar.

Normandiya adını alan bölgeye yerleştikten yüz yıl kadar sonra buradan yola çıkan Fatih William İngiltere’nin fethine girişti. Viking ve Frenk soyundan gelen Normanlar 11. yüzyılda Britanya’yı fethetmiş ve İngiltere’nin en güçlü hanedanı olmuşlardır. Norman fethi, Britanya’nın son fethidir. Vikingler batıya doğru ilerlerken, kardeş millet kabul edilen, Bizans’ın batısını koruyan Varegler de doğuya doğru ilerlemişlerdir. 8. ile 11. yüzyıllar arasında Avrupa’da yaşanan bu döneme, tarihte Viking Devri denir. Viking yayılmasının sonuçlarından biri Avrupa’da derebeyliğin güçlenmesi oldu. Sürekli denizden ve karadan gelen tehdit karşısında krallar, soyluları kendi topraklarında, kendi silahlarıyla savunmakta ve köylüleri, tahkim edilmiş yerlerde korumakta serbest bıraktılar. Böylece derebeyler bağımsızlığa yöneldiler ve krallık karşısında güçlerini artırdılar.  ahkim: Taraflar arasında çıkan uyuşmazlıkların devletin resmi yargı organları yerine, kendileri tarafından belirlenen hakemlerce çözümlendiği bir uyuşmazlık çözüm yöntemidir.


Viking kültürü
Vikingler Hristiyanlık’ı benimsemiş olsalar da kendi kültürlerinden vazgeçmemişlerdir. Geleneksel inançlarına da devam eden Vikingler, savaş Tanrısı Odin’e kurbanlar sunuyor, cinleri-perileri kutluyorlardı. Çok iyi örgütlendikleri için ülkelerinde merkezî monarşiler kurdular. vikingler 3 170215Arkeolojik kazılarda çeşitli eşya (koşum, kızak, araba takımları), süs parçaları (tokalar, bilezikler, gümüş madalyon ve gerdanlıklar), silahlar (kılıçlar, kargılar, baltalar) ortaya çıkarıldı. Bunların üzerindeki ejderha, kuğu, at ve yılan motiflerinin büyülerle ilişkili bir anlamı olduğu sanılır. Viking köylerinin sokakları odun döşeliydi. Bu köylerde kumtaşından ve granitten yapılmış, üzeri yazılı ve resimli mezar taşları bulundu. Denizlerde yaşayan Vikingler cenaze törenlerini de denizde gerçekleştirirdi. Ölülerini tahtadan içi toprakla doldurulmuş bir kayığa koyup yakarlardı. Sanılanın aksine Vikingler başlarına boynuzlu ya da kanatlı kasklar takmamışlardır. Vikingler’in boynuzlu kask taktıklarına yönelik olan yaygın kanı, Vicky the Viking adlı çizgi dizi nedeniyle oluşmuştur. Aslında Vikingler’in hemen hemen yarısı savaş meydanlarında kask bile takmamışlardır ve başları korumasız savaşmışlardır. Kask kullanan Vikingler ise muhtemelen rütbeli ve zengin olanlarıdır ve taktıkları kasklar herhangi bir ayırt edici özelliği olmayan kubbelli ve konik kasklardır. Bunların sayısı da oldukça sınırlı olduğundandır ki günümüze kadar ulaşabilen Viking kasklarının sayısı bir hayli azdır. (Resim: Vicky the Viking çizgi filminden bir kare)

Vikingler hakkındaki en önemli araştırmalar Oseberg’de (Norveç) ve Jelling’deki (Danimarka) bir kral mezarlığında gerçekleşti. Eski Tralleborg ve Jutland kalelerinde, Hedeby köyünde Viking yapı tekniği ortaya çıkarıldı. İsveç’te Gotland Adası’nda çok değerli kalıntılar bulundu.

Yazar:

Önceki Yayın
Sonraki Yayın